Szkoła Podstawowa w Owińskach


                          Historia szkoły 1818-1919

Historia szkoły elementarnej w Owińskach sięga co najmniej 1818 roku, o czym świadczy zapis w gazecie „Amtsblatt der Königlichen Regierung zu Posen” z dnia 2 lutego 1819 roku, gdzie czytamy, że już rok wcześniej „ Wielmożny Kanonik Treskow wystawił szkółki w Owińskach i Premnicy prócz przeznaczonym regulaminem szkolnym dwóch magdeburskich mórg na ogród i dostatecznego opału, wyznaczył dla każdego nauczyciela dopłaty 20 talarów, a dla owińskiego 1/2 morgi odłogi na uczenie dzieci sadownictwa, przez co szkółki te tak są uposażone, że nauczyciele dostateczne mają obejście. Ten równie zbawienny, co dobrotliwy czyn, do wiadomości powszechnej podajemy”. W trakcie badań w archiwach dowiedzieliśmy się, że pierwszym nauczycielem był Pan Michael Szeske pochodzący ze Stęszewka koło Pobiedzisk. Nauczyciel Szeske pracował w Owińskach do końca lat 30-tych XIX wieku. Co najmniej od roku 1840 nauczycielem w szkole elementarnej w Owińskach był Pan Scholz, który uczył w miejscowej szkole do końca lat 50-tych XIX wieku. W międzyczasie w szkole elementarnej w Owińskach nastąpiła zmiana polegająca na powstaniu -w miejsce dotychczasowej, wspólnej dla dzieci katolickich i ewangelickich szkoły- dwóch odrębnych placówek, z osobnymi nauczycielami. Stało się to mniej więcej w połowie lat 50-tych XIX wieku. Obie szkoły najprawdopodobniej funkcjonowały w tym samym budynku szkolnym. W tym czasie nauczycielem elementarnej szkoły katolickiej był Pan Hipolit Jasiński, zaś w elementarnej szkole ewangelickiej pracował Pan Johann Heinrich Haake. Wiemy, że Pan Jasiński zarabiał około 200 talarów rocznie. W 1873 roku nastąpiła zamiana na stanowisku nauczyciela szkoły elementarnej katolickiej. Miejsce Pana Hipolita Jasińskiego zajął nauczyciel z Baranowa Pan Emanuel Sebel. W szkole elementarnej ewangelickiej Pan Haake uczył do roku 1897, kiedy na jego miejsce zatrudniono Pana Waldemara Feist. Pomiędzy rokiem 1870, a 1900 w szkole elementarnej katolickiej uczyło się przeciętnie około 130 dzieci, zaś w szkole elementarnej ewangelickiej około 40 dzieci. Do obu szkół uczęszczały dzieci pochodzące z Owińsk, Potasz, Bolechówka, Annowa i Miękowa. Wiemy, że w 1888 roku w Radzie Szkolnej szkoły katolickiej w Owińskach zasiadali następujący gospodarze:  Andrzej Golaski z Miękowa, Michał Wolniewicz z Bolechowa, Stanisław Jarzębowski z Miękowa.  W końcu XIX wieku zarówno społeczność katolicka , jak i ewangelicka  usilnie zabiegały o rozbudowę budynku szkolnego. Na początku XX wieku starania te uwieńczone zostały sukcesem. Powstały dwa budynki szkolne. Najpierw postawiono budynek dla szkoły katolickiej, przy dzisiejszej ulicy Poznańskiej, potem, w 1908 roku budynek dla szkoły ewangelickiej, przy dzisiejszym placu Przemysława. W szkole elementarnej ewangelickiej Pan Waldemar Feist pracował do zakończenia pierwszej wojny światowej. W szkole elementarnej katolickiej, w miejsce Pana Emanuela Sebla na początku XX wieku został zatrudniony Pan Lange. Ilość uczniów w obu szkołach w latach 1900-1919 wynosiła odpowiednio: około 40-stu dla szkoły ewangelickiej i około 130-stu dla szkoły katolickiej.